تاریخ آخرین ویرایش : دوشنبه،13-6-1396
تعداد بازدید :444

تیغ تله‌کابین روی گردن اژدهای نیمه‌خفته ایران

 

تیغ ماشین‌آلات جاده‌سازی این بار گردن تفتان را زخمی کرده است. قرار است عملیات احداث تله‌کابین در فعال‌ترین قلۀ آتشفشانی کشور آغاز شود. 
به گزارش ایسنا، مردم محلی از این ساخت‌وساز چندان ناراضی نیستند. آنها بر این باورند که مزایای ساخت جاده و تله‌کابین بیشتر از معایبش است، هرچند مردم تفتان به کشاورزی و دامپروری مشغول‌اند، اما بیکاری نیز بر این منطقه سایه انداخته است، ساکنان روستاهای تفتان که شمارش به بیش از ۱۰پاره می‌رسد، امیدوارند در این پروژه به کار گرفته شوند.
برای آنها زخمی‌شدن آتشفشان نیمه‌فعال که با ارتفاعی در حدود ۴۰۰۰متر، قطب گیاهان دارویی منطقه است، چندان دغدغه نیست، چون بیکارند و کشاورزی در زمین سخت دامنۀ کوه مشقت‌بار شده است، چون آنچنان که باید، از گردشگران و کوهنوردانی که به این منطقه می‌آیند منتفع نمی‌شوند، چون آموزش و پرورش در ابتدای مسیر کوهنوردی اردوگاهی ساخته که نقش تفرجگاه گردشگری هم پیدا کرده و همۀ عایدی کوهنوردان و گردشگران را نصیب خود می‌کند.
دهیار یکی از روستاهایی که در دامنۀ کوه تفتان پناه گرفته است، با انگشت، جادۀ خاکی تیغه‌خورده در ارتفاع ۲۵۰۰متری را نشان می‌دهد و می‌گوید: اداره راه مشغول ساخت این جاده است. بخشی از آن هم آسفالت شده و ۱۰کیلومتر هم باقی مانده، به هر حال مسیر کوهستانی و سخت است و بعد از هر باران، به ترمیم دوباره نیاز دارد. تله‌کابین هم می‌خواهند بسازند، در مرحله طرح توجیهی است. با این کار دسترسی به چشمه‌های آب‌گرم بالای کوه برای افراد کم‌توان آسان‌تر می‌شود.
چشمه‌های آب‌گرم در نزدیکی‌های قله جوشیده‌اند، در ارتفاعی بالای ۳۵۰۰متر. خان محمدی کردی، دهیار تمندان و از اعضای انجمن دوستداران میراث فرهنگی و محیط‌زیست تفتان می‌گوید: اگر این پروژه‌های عمرانی برای منطقه آلودگی نداشته باشند و زباله‌ها را بیشتر نکنند، ما راضی هستیم.
البته او واقف است که ساخت تله‌کابین برای آتشفشان نیمه‌فعال ایران آسیب دارد، اما امیدوار است برای روستانشینان تفتان بازدهی اقتصادی داشته باشد. او می‌گوید: شغل بیشتر مردم روستاهای تفتان، کشاورزی است که البته اقتصادی نیست، چون تهیه و آماده‌کردن زمین خیلی دشوار است.
ساخت جاده و تله‌کابین پروژۀ تازه‌ای برای بیدارکردن اژدهای نیمه‌خفتۀ ایران نیست. معاون سرمایه‌گذاری ادارۀ میراث فرهنگی و گردشگری سیستان و بلوچستان دو سال پیش خبر آن را داده و گفته بود: هفت میلیارد ریال اعتبار برای بازگشایی و آسفالت جادۀ دسترسی به دشت دقال تفتان (در ارتفاعی بالاتر از ۳هزار متر) اختصاص داده شده است، اعتباری که باید برای ساخت آلاچیق، استراحتگاه، پیست‌های ورزشی و ایجاد تله‌کابین صرف شود. با این احوال، همان موقع موضوع پیگیری پروندۀ آتشفشان نیمه‌فعال برای ثبت در فهرست جهانی یونسکو را نیز مطرح کرده بودند که البته معلوم نیست این ساخت‌وسازها و اجرای آن پروژه‌ها چقدر این قله را در مسیر ثبت جهانی قرار دهد.
حریم تفتان که معماری صخره‌ای چندهزارساله را نیز در برگرفته، بارها به‌عنوان مکانی مناسب برای سرمایه‌گذاری گردشگری معرفی شده است، اما ساخت‌وسازها نشان می‌دهد، اصولی متناسب با تمدن و ظرفیت منطقه تعریف نشده است، جادۀ آسفالته تا ارتفاعات دو هزار و ۴۰۰متری کشیده شده است و آن‌طور که دهیار تمندان می‌گوید، قرار است تا ارتفاعی بالاتر از ۳هزار متری کوه هم آسفالت شود. سالها پیش هم فرمانداری زمینی را در آخرین روستای دامنۀ تفتان خریداری کرد که اردوگاه و سرویس بهداشتی در آن ساخته شد و بعد هم به آموزش و پرورش واگذار شد. حالا نه گردشگران و کوهنوردان و نه هیچ‌کس دیگری آمار دقیقی از تعداد آنها ندارد و همین انگیزه‌ای شده است تا دست به کار شوند و اردوگاه را توسعه دهند. در ورودی یکی از راه‌های منتهی به قلۀ آتشفشانی تفتان، دروازه‌ای نصب کرده‌اند که ایدۀ گرفتن ورودیه از هر کوهنورد یا خودروهای گردشگری پشتش است.
فعالیت‌های انحصاری و محدودکردن دسترسی‌ها باعث شده است تا دهیاران روستاهای اطراف که اجازۀ حضور در اردوگاه آموزش و پرورش را ندارند، در مسیر منتهی به این اردوگاه دست‌به‌کار شوند و آلاچیق و سرویس‌های بهداشتی بسازند تا شاید ذره‌ای از گشاده‌دستی طبیعت نصیب آنها شود.
خان محمدی کردی، دهیار روستای ییلاقی تمندان، که سال‌هاست با هزینۀ شخصی و همراهی دوستداران میراث فرهنگی و محیط زیست تفتان، پاک‌سازی آتشفشان نیمه‌خاموش را به‌عهده گرفته است، می‌گوید: حضور کوهنوردان و گردشگران در تفتان تا به حال عایدی خاصی برای اهالی روستاهای اطراف نداشته است، همۀ سود را اردوگاه آموزش و پرورش می‌برد که پای کوه تأسیسات ساخته و بابت ارائۀ خدمات از مردم پول می گیرد. روستاها هیچ نفعی تا حالا نبرده‌اند. تنها عایدیِ دو هزار نفر جمعیت ساکن در دامنۀ کوه این بوده که دو نفر از صاحبان زمین خریداری‌شده برای ساخت این تأسیسات رفاهی، در همین مجموعه استخدام شده‌اند.
استخدام در پروژۀ راه‌سازی و تله‌کابین تفتان تنها امیدواری ساکنان آتشفشان نیمه‌خاموش است که حتی دوستداران میراث فرهنگی و محیط زیست سیستان و بلوچستان را راضی کرده است تا زخمی‌شدن تنها آتشفشان نیمه‌فعال ایران را نادیده بگیرند، تا شاید فقط تعدادی از مردم این منطقه از فقر و بیکاری 
خلاص شوند .
سمیه حسنلو

 



نظرات:

برای ارسال نظر جدید ابتدا باید وارد سایت شوید