تاریخ آخرین ویرایش : دوشنبه،19-4-1396
تعداد بازدید :1485

هر که نامخت از گذشت روزگار

بسیاری با دیدن واژه موزه معنی خاصی به ذهنشان متبادر می گردد ، "جایی که در آن اشیاء و یا آثاری که از گردونه زندگی روزمره خارج باشد نگهداری و نمایش داده می شود ."شاید در محاورات روز مره نیز عبارت فلانی به درد موزه می خورد نیز با همین تعبیر باشد که به درد هیچ کاری نمی خورد ! و یا ...

حال آنکه استاد زنده یاد فرزانه محمد ابراهیم باستانی پاریزی به نقل از رودکی گرانقدر شاعر پارسی گوی ، در شروع تمام کلاسهای درسش می گوید : " هر که نامخت از گذشت روزگار     هیچ ناموزد از هیچ آموزگار"

موزه شاید یکی از مهمترین پهنه های آموزش ملل مختلف باشد که در آن به خوبی آنچه از پیشینیان با فراست برای آیندگان به جای مانده عرضه می گردد، تا مخاطب نکته سنج چه برداشت نماید . بشرط آنکه طراحان این فضاها (موزه ها) معرفت نسبی برای تسهیل این آموزش به بازدیدکنندگان تشنه دانستن از خود نشان دهند .

بی مناسبت نمی دانم در اینجا بعنوان شاهد مثالی مثبت اشاره ای به پیدایش و جایگاه موزه هفت تپه در خوزستان بنمایم . این موزه در واقع یادگاری ارزشمند از استاد زنده یاد عزت اله نگهبان است . که در مجاورت آثار مکشوفه در هفت تپه از دوران ایلام قرار دارد و با معرفت این استاد ارجمند باستانشناسی ایران و پیشکسوت تاثیر گذار بر چند نسل از باستانشناسان ارزشمند، این موزه طراحی و با سلیقه و دقت خاصی اجرا گردیده است .چنانکه به گواه رویدادهای چند دهه اخیر و حتی وقوع جنگ تحمیلی و اشغال فضای موزه، هنوز قابلیت های این مجموعه موزه زنده و به بهترین وجه وظیفه فرهنگی و پژوهش ماندگاری در منطقه را بعهده داشته و تا سالها این توانمندیهای خود را می تواند به ظهور برساند.

پیوند ارگانیک این مجموعه با سایت تاریخی هفت تپه چغازنبیل و شوش و ...و زیر مجموعه های تدارکاتی و نمایشی و اقامتی و فرهنگی و آموزش و پژوهش این مجموعه موزه زنده جایگاه بی نظیری را جنب آثار تاریخی از سویی و از سویی دیگر ظرف پر ظرفیتی به وجود آورده که بصورت هوشمندانه ای می تواند مظروف خود را به بهترین وجوه به بازدیدکنندگان و مشتاقان پژوهشگر و جویای دانش بصورت تخصصی آموزش دهد.

به هر روی سازمانی تحت عنوان شورای بین المللی موزه ها که بطور اختصار ایکوم نامیده می شود و از سال ها پیش با فعالیت سازمان جهانی و فرهنگی یونسکو پا به عرصه وجود گذاشته ، بنا بر تعریف موزه را موسسه ای دائمی  و بدون هدف مادی می داند که درهای آن به روی همگان گشوده است و در خدمت جامعه و پیشرفت آن فعالیت می نماید .

هدف موزه ها تحقیق در مورد شواهدی است بر جای مانده از انسانها و محیط زیست آنها و گرد آوری و حفظ و ایجاد ارتباط بین این آثار و به ویژه به نمایش گذاردن  آنها به منظور  بررسی و بهره وری معنوی جوامع بشری .

علاوه بر موزه هایی که بدین ترتیب تعیین گردیده اند ،ایکوم موارد مشروحه زیر را نیز مشمول تعریف یاد شده تشخیص می دهد.

  • الف- موسسات حفظ و نگهداری و تالارهای نمایش که پیوسته  به وسیله کتابخانه ها و مراکز بایگانی نگهداری و تامین می شوند.
  • ب - محل ها و آثار باستانی ، طبیعی ، مردم شناسی و تاریخی که به علت فعالیت در زمینه های گردآوری حفظ و نگهداری و نمایش آثار باستانی دارای ماهیت موزه داری می باشند.
  • پ-  موسساتی از قبیل باغهای حیوان شناسی ، گیاه شناسی ، نمایشگاه جانوران زمینی و موجودات آبزی و حشرات و غیره که نمایشگر نمونه های موجودات زنده می باشند .
  • ت - ذخایر طبیعی .
  • ث - مراکز علمی و نمایشگاههای فضایی  .

طبیعی است کسانیکه در این فضاها به انجام وظیفه عاشقانه خود در این امر خطیر خواهند پرداخت ،حرفه مندانی دانشمند و علاقمند به امر ظریف پژوهش و آموزش (موزه داران و راهنمایان موزه ) می باشند. نام گذاری موزه زنده ناشی از تلاش و کوشش هدفمند ایست که این انسانهای وظیفه شناس جهت زنده ماندن فضاها و کالبدهای طرح شده موزه در تحقق اهداف عالیه مذکور در بالا خواهد بود .

 با استفاده از منابع:

  1. پنجاه سال باستان شناسی اثر زنده یادعزت اله نگهبان
  2. مجموعه قوانین ، مقررات ، آیین نامه ها ، بخشنامه ها ومعاهدات میراث فرهنگی کشور اثر زنده یاد داریوش صمدی
  3. مجموعه از پاریز تا پاریس یادنامه استاد فقید زنده یاد دکتر محمد ابراهیم باستانی پاریزی

فرامرز تطهیری مقدم

 

موضوعات مرتبط : معماری موزه    


نظرات:

برای ارسال نظر جدید ابتدا باید وارد سایت شوید